Bộ Tài chính ban hành hướng dẫn kế toán cho tổ chức tham gia thị trường tài sản mã hóa

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 15/2026/TT-BTC hướng dẫn nguyên tắc kế toán đối với các tổ chức tham gia thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Thông tư quy định nguyên tắc kế toán áp dụng đối với các tổ chức tham gia thị trường tài sản mã hóa trong thời gian thực hiện thí điểm theo nội dung và phạm vi của Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP ngày 9/9/2025 của Chính phủ về việc triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.

Tuân thủ chuẩn mực kế toán hiện hành

Thông tư số 15/2026/TT-BTC áp dụng đối với các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hoá, tổ chức phát hành tài sản mã hoá, nhà đầu tư trong nước là tổ chức được thành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật Việt Nam tham gia thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.

Về nguyên tắc chung, tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, tổ chức phát hành tài sản mã hóa, nhà đầu tư trong nước phải tuân thủ đầy đủ các quy định của Luật Kế toán, các chuẩn mực kế toán Việt Nam, chế độ kế toán doanh nghiệp và quy định của pháp luật về thị trường tài sản mã hoá có liên quan.

Tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, tổ chức phát hành tài sản mã hóa, nhà đầu tư trong nước phải tuân thủ đầy đủ các quy định của Luật Kế toán. Ảnh minh họa

Tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa, tổ chức phát hành tài sản mã hóa, nhà đầu tư trong nước thực hiện hạch toán kế toán theo chế độ kế toán doanh nghiệp ban hành kèm theo Thông tư số 99/2025/TT-BTC ngày 27/10/2025 của Bộ trưởng Bộ Tài chính và những nội dung quy định tại thông tư này để ghi sổ kế toán, lập và trình bày báo cáo tài chính.

Trường hợp tổ chức phát hành tài sản mã hóa, nhà đầu tư trong nước là các doanh nghiệp, tổ chức đang áp dụng chế độ kế toán riêng thì vẫn thực hiện theo chế độ kế toán đó và những quy định tại thông tư này để hạch toán, ghi sổ kế toán, lập và trình bày báo cáo tài chính.

Nguyên tắc kế toán đối với tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa

Tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa ghi nhận doanh thu cung cấp dịch vụ tổ chức thị trường giao dịch tài sản mã hóa, lưu ký tài sản mã hóa, cung cấp nền tảng phát hành tài sản mã hóa vào tài khoản "Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ". Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ phải được theo dõi chi tiết cho từng loại dịch vụ, hoạt động nghiệp vụ của tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa.

Đối với hoạt động lưu ký tài sản mã hóa: Tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa có trách nhiệm quản lý, hạch toán kế toán tách biệt tiền, tài sản mã hóa của khách hàng với tiền, tài sản mã hóa của tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa. Đồng thời theo dõi chi tiết tiền, tài sản mã hóa theo từng đối tượng khách hàng, từng loại tài sản mã hoá.

Tài sản mã hóa của khách hàng lưu ký tại tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa không được ghi nhận là tài sản của tổ chức cung cấp dịch vụ, mà được theo dõi chi tiết để phục vụ yêu cầu quản lý và thuyết minh trên báo cáo tài chính.

Đối với hoạt động tự doanh tài sản mã hóa: Tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa ghi nhận các khoản doanh thu, chi phí của hoạt động tự doanh tài sản mã hóa tương tự như hoạt động kinh doanh chứng khoán. Việc áp dụng tương tự chỉ nhằm mục đích hạch toán kế toán, không đồng nghĩa coi tài sản mã hóa là chứng khoán.

Nguyên tắc kế toán đối với tổ chức phát hành tài sản mã hóa

Tổ chức phát hành tài sản mã hóa thực hiện chào bán, phát hành tài sản mã hóa thông qua nền tảng phát hành tài sản mã hóa căn cứ vào bản chất nghĩa vụ phát sinh từ tài sản mã hóa đã phát hành, mục đích nắm giữ tài sản mã hóa để hạch toán kế toán cho phù hợp. Trường hợp tài sản mã hóa mang bản chất như huy động vốn thì hạch toán tương tự hoạt động vay vốn của doanh nghiệp.

Nguyên tắc kế toán đối với nhà đầu tư

Nhà đầu tư trong nước tham gia đầu tư trên nền tảng giao dịch tài sản mã hóa của tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa được thực hiện hoạt động mua, bán tài sản mã hóa, hạch toán kế toán tương tự như hoạt động đầu tư tài chính và căn cứ theo mục đích đầu tư, nắm giữ tài sản mã hóa để hạch toán kế toán cho phù hợp.

Thông tư số 15/2026/TT-BTC có hiệu lực kể từ ngày ký (4/3/2026) và áp dụng từ năm tài chính 2026 đến khi có quy định pháp luật sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế. Trường hợp các văn bản quy phạm pháp luật được viện dẫn tại thông tư này được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế, thì thực hiện theo văn bản mới sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế đó.

Nguồn: Thời báo Tài chính Việt Nam